Bułki orkiszowe, pieczone metodą solno - drożdżową

W lutowej piekarni Amber znalazł się bardzo ciekawy przepis na bułki, z wykorzystaniem zaczynu solno - drożdżowego. Innymi słowy - drożdże zostają rozpuszczone w 9% solance, i pozostają w niej całą noc. A przecież większość z nas uważa, iż sól „zabija” drożdże. Otóż nie zabija, ale przyhamowuje ich rozwój - zresztą piekarze w ciepłe dni zazwyczaj dodają trochę więcej soli, aby regulować optymalny czas fermentacji chleba, przyspieszonej przez wyższą temperaturę otoczenia.
Co jeszcze możemy dowiedzieć się o roli soli w chlebie? Sól najlepiej rozpuścić w wodzie i dodawać razem z wodą. Oprócz smaku, odpowiedzialna jest za jakość wypiekanego pieczywa. Dodatek soli (zwykle stosuje się od 1 do 3% względem masy mąki) nadaje wypieczonemu chlebowi, a konkretnie jego skórce, ładny brązowy kolor. Skórka jest bardziej chrupiąca, a miękisz delikatniejszy niż w chlebach bez dodatku soli. Sól wpływa na wiązanie wody, strukturę glutenową, aktywność enzymów w cieście, no i oczywiście na rozwój mikroorganizmów. Wpływa też na trwałość pieczywa. Gdy przechowujemy chleb w otoczeniu o małej wilgotności powietrza, sól opóźnia procesy czerstwienia pieczywa, zaś gdy przechowujemy chleb w wilgotnym otoczeniu, skórka nam szybko mięknie, a jakość pieczywa ulega pogorszeniu. Sól wpływa korzystnie na powstawanie wiązań jonowych w białkach, czyli wzmocnienia jego struktury. Mocniejsza struktura jest w stanie zatrzymać więcej wydzielanych gazów podczas fermentacji ciasta. Ponadto zwiększa tolerancję na obróbkę mechaniczną ciasta. Sól hamuje aktywność enzymów, co jest bardzo istotne, jeśli masz mąkę otrzymaną z porośniętego ziarna.
Sól też doskonale maskuje niepożądane smaki. Może z punktu widzenia domowego chlebowypiekacza wydaje się to mało istotne, jednak jest to metoda popularna przy produkcji pieczywa. Otóż ciasto powinno przefermentować, aby było po prostu dobre. W piekarnictwie przemysłowym stosuje się jednak skrócone metody prowadzenia ciasta, gdzie podczas fermentacji wydziela się kwas izomasłowy, wyczuwalny potem w chlebie jeśli się nie dobrze nie przysoli...ale nam, w piekarni Amber, raczej to nie grozi :)
Co do naszych bułek - bardzo proste w wykonaniu, bardzo ładnie wyrastają w piekarniku, bardzo fajny miękisz. Nic, tylko upiec i zjeść.

Zatem - do roboty!

Roztwór solno - drożdżowy

• 10 g soli
• 10 g świeżych drożdży
• 100 g letniej wody

Rozpuść sól w gorącej wodzie. Gdy woda całkowicie ostygnie, dodaj i rozmieszaj drożdże. Odstaw na noc do lodówki.


Składniki (na 12 bułek)

• cały roztwór solno - drożdżowy
• 500 g mąki orkiszowej chlebowej
• 200 g wody
• 15 g miodu
• 10 g miękkiego masła

Przygotowanie bułek:

1. Umieść wszystkie składniki w misce, oprócz masła. Połącz składniki i wyrabiaj około 5 minut. Wyłóż ciasto na oprószony mąką blat. Rozciągnij je, wyłóż na nie masło. Ciasto następnie złóż i wyrabiaj około 10 minut.
2. Uformuj z ciasta kulę i przełóż do natłuszczonej miski. Przykryj folią i odstaw na 90 minut do wyrastania w cieple - np. do piekarnika z włączonym światełkiem.
3. Wyłóż ciasto na oprószony mąką blat i podziel na 12 równych części (po około 70 g). Przykryj folią i daj ciastu odpocząć 10 minut.
4. Uformuj z ciasta okrągłe bułki, które umieść na blasze wyłożonej papierem do pieczenia. Odstaw po przykryciem do drugiej fermentacji, trwającej 40 minut.
5. W dolnej części piekarnika umieść żaroodporny pojemnik z wodą, następnie rozgrzej piekarnik do temperatury 240 ºC. Wstaw blachę z bułkami i piecz je przez 15 minut. Ostatnią minutę piecz na dolnej grzałce, aby spody bułek ładnie się podpiekły.
6. Wyjmij bułki z piekarnika i ostudź na metalowej kratce.

Bułki stygną na kratce

Bułki z góry

Bułka en face

inspirował blog KOCHTOPF. 

Upieczone bułki zaprezentowano na blogach:

Amartkolor
Codziennik kuchenny
Coś niecoś
Gotuj zdrowo! Guten Appetit!
Grahamka, weka i kajzerka
Konwalie w kuchni
Kuchnia Gucia
Kuchennymi drzwiami
Moje małe czarowanie
Ogrody Babilonu
Pieguskowa kuchnia
Proste potrawy
Smak mojego domu
Sto kolorów kuchni
W poszukiwaniu slowlife
Weekendy w domu i ogrodzie

Vörtbröd - szwedzki chleb świąteczny

Jak święta to święta!
Vörtbröd - to szwedzki chleb świąteczny z mąki żytniej i pszennej, oraz brzeczki (a w razie jej braku – pieczony na ciemnym piwie). Zwykle doprawiany goździkami, cynamonem, imbirem, kardamonem i rodzynkami.
W Szwecji tradycyjnie jest jedzony na Boże Narodzenie w ramach świątecznego stołu Julbord – rodzaju skandynawskiego posiłku, serwowanego w formie bufetu z wieloma różnymi ciepłymi i zimnymi potrawami na stole. Kiedy tylko zaczyna się Adwent, chleb zaraz pojawia się w szwedzkich piekarniach.
No i chleb ten stał się tematem przewodnim grudniowej piekarni Amber.
Czym się różni moja wersja od tej, na której się wzorowałem? Nie użyłem piwa, ani piwa wymieszanego z kolą. Zamiast piwa dałem kupiony kwas chlebowy, zwłaszcza dlatego, iż w składzie zauważyłem brzeczkę. Melasę zastąpiłem skrystalizowanym miodem. Dodałem też trochę mąki orkiszowej, a to dlatego, że, o zgrozo!, zabrakło mi mąki pszennej chlebowej. A z braku zakwasu pszennego dodałem jeden wyjściowy etap, w którym zakwasem żytnim zakwasiłem mąkę pszenną razową. Być może te wszystkie zmiany zaowocowały tym, że musiałem użyć więcej płynu, niż było to w przepisie oryginalnym. Na koniec - nie dałem sproszkowanej gorzkiej pomarańczy. Bo nie udało mi się jej zdobyć.
Z podanej ilości upiekłem dwa bochenki - jeden wyrastał w koszyku, drugi w kilogramowej foremce (dwa okrągłe koszykowce nie mieszczą mi się na blasze). Na zdjęciach pokazałem koszykowca, gdyż ewidentnie to on miał to parcie na szkło ;)
Co do chleba - aromatu podczas pieczenia nie da się opisać. Trzeba po prostu samemu upiec. A smak? Intrygujący...korzenny jak piernik, ale nie do końca, bo nie tak pierny i bez cynamonu. Lekko słodkawy, ale za mało słodki na ciasto. No i miękisz typowo chlebowy...

Zaczyn I

• 50 g zakwasu żytniego razowego
• 100 g mąki pszennej razowej
• 100 g letniej wody

Do odżywionego 12 godzin wcześniej dodaj wodę i dokładnie wymieszaj. Następnie dodaj mąkę. Po wymieszaniu odstaw pod przykryciem na 16 - 24 godziny.


Zaczyn II

• 100 g zaczynu I
• 200 g mąki pszennej chlebowej
• 200 g letniej wody

W misce połącz 100 g pierwszego rozczynu z letnią wodą, następnie dodaj mąkę i dokładnie wymieszaj. Odstaw po przykryciem na 12 godzin.


Składniki (na 2 bochenki)

• cały zaczyn II
• 500 g kwasu chlebowego
• 600 g mąki pszennej chlebowej
• 280 g mąki żytniej
• 140 g mąki orkiszowej chlebowej
• 100 g miękkiego masła
• 50 g ciemnego miodu
• 50 g cukru muscovado
• 18 g soli
• 10 g zmielonego kardamonu
• 10 g zmielonego imbiru
• 10 g zmielonych goździków
• 100 g rodzynek

Przygotowanie chleba:

1. W misce umieść wszystkie składniki oprócz masła i rodzynek. Kiedy wszystkie składniki połączą się, dodaj masło i wyrabiaj kilka minut. Wyłóż ciasto na oprószony mąką blat. Rozciągnij je, obsyp z góry rodzynkami, następnie złóż i delikatnie wrób równomiernie rodzynki w ciasto, w taki sposób, aby ich nie pozgniatać.
2. Uformuj z ciasta kulę i przełóż do natłuszczonej miski. Przykryj folią i odstaw do wyrastania na 90 minut. Po tym czasie wyjmij ciasto z miski, rozciągnij i złóż, włóż z powrotem do miski i odstaw na dalsze 60 minut wyrastania.
3. Wyłóż ciasto na oprószony mąką blat i podziel na dwie równe części. Uformuj z nich bochenki i umieść w foremkach lub koszykach do wyrastania.Długość końcowego wyrastania zależy od temperatury - wyraźnie skraca wyrastanie chleba w zamkniętym piekarniku z włączonym światełkiem, nie mówiąc już o włożonym pojemniku z parującym wrzątkiem.
4. Rozgrzej piekarnik do temperatury 250 ºC, wstaw wyrośnięty chleb i piecz je przez 15 minut, po czym zmniejsz temperaturę do 200 ºC i piecz chleb przez dodatkowe 30 minut. Ostatnie kilka minut piecz na dolnej grzałce, aby spód chleba się podpiekł.
5. Wyjmij chleb z piekarnika i ostudź na metalowej kratce.

Dopiero co upieczony koszykowiec

En face

Chlebowo-artystyczny nieład

Gotowe do spożycia

 inspirowała blog Co do jedzenia. 

Vörtbröd na blogach:
Apetyt na smaka
Gotuj zdrowo! Guten Appetit!
Grahamka, weka i kajzerka…
Konwalie w kuchni
Kuchnia Gucia
Kuchennymi drzwiami
Moje małe czarowanie
Ogrody Babilonu
Weekendy w domu i ogrodzie
W poszukiwaniu slowlife

Chleb orkiszowy, na zakwasie i drożdżach

W listopadowej Piekarni Amber upiekliśmy chleb orkiszowy. To co w nim jest najfajniejsze, to mała liczba składników i prostota wykonania. W sumie mąka chlebowa, mąka razowa, woda, drożdże i sól. Tylko tyle, a chleb wyśmienity. Przewaga mąki chlebowej dała jasny kolor i delikatność miękiszu, zaś zakwas i dodatek mąki razowej - jego lekką wilgotność. Proporcja mąki i wody tak dobrana, że chleb doskonale wyrasta na blasze, i nie jest potrzebna ani foremka, ani koszyk do wyrastania.
Były dwa odstępstwa od przepisu źródłowego. Pierwsze to zakwas żytni razowy zamiast orkiszowego (po prostu nie miałem zakwasu orkiszowego, i nie było czasu na jego przygotowanie). Drugie odstępstwo to sól - zamiast himalajskiej dałem nie gorszą kamienną.
Podczas przygotowywania chleba byłem trochę zdziwiony tym, jak bardzo zaczyn jest rzadki. Przyznam się szczerze, iż początkowo obawiałem się, że jest zbyt luźny i chleb się nie uda. Ostatecznie jednak efekt końcowy był bardzo zadowalający.
W przepisie wzorcowym chleb został dekoracyjnie uformowany. Stwierdziłem jednak, iż jeszcze trochę za wcześnie na takie wybryki, i zadowoliłem się zwykłymi nacięciami - a te ostatnio całkiem fajnie mi wychodzą. Oczywiście możecie spróbować uformować fikuśnie chleb, tak jak to pokazano w tym instruktażowym filmiku, inne ciekawe sposoby formowania znajdziecie tu.

Zaczyn:

• 60 g zakwasu żytniego razowego
• 200 g mąki orkiszowej razowej
• 350 g letniej wody

Nakarmiony 12 godzin wcześniej zakwas żytni razowy wymieszaj dokładnie z wodą i mąką. Po wymieszaniu odstaw pod przykryciem w temperaturze pokojowej na 14 godzin. Tuż po wymieszaniu zaczyn będzie miał konsystencję dość luźną.

Składniki (na 2 bochenki):

• cały zaczyn
• 650 g mąki orkiszowej chlebowej
• 185 g letniej wody
• 18 g soli kamiennej
• 18 g świeżych drożdży

Przygotowanie chleba:

1. Rozpuść drożdże w wodzie. W dużej misce wymieszaj zaczyn, wodę z rozpuszczonymi w niej drożdżami i sól. Wyrabiaj ciasto około 5 - 8 minut.
2. Uformuj z ciasta kulę i umieść ją w lekko natłuszczonej misce. Przykryj folią spożywczą i odstaw do wstępnego wyrastania na 2,5 godziny. Co 50 minut wyłóż ciasto na oprószony mąką blat roboczy, ciasto rozciągnij i złóż, następnie włóż z powrotem do miski i kontynuuj fermentowanie ciasta.
3. Wyłóż ciasto na blat roboczy i podziel na dwie części. Z każdej z nich uformuj bochenek podłużnym kształcie. Uformowane chleby ułóż w poprzek na blasze wyłożonej papierem do pieczenia. Dokładnie oprósz bochenki mąką. Wzdłuż bochenków ułóż zrolowane ściereczki, tak aby przytrzymywały boki bochenków - ograniczać będą wyrastanie na boki. Odstaw do ostatniego wyrastania na 1,5 - 2 godziny.
4. Rozgrzej piekarnik do temperatury 240 °C. W celu zaparowania piekarnika włóż do niego żaroodporny pojemnik z zimną wodą. Bezpośrednio przed włożeniem chleba do piekarnika wyjmij pojemnik z wodą. Ponownie dobrze oprósz mąką chleb i zrób nacięcia. Włóż chleb do piekarnika i piecz 15 minut, następnie zmniejsz temperaturę do 200 °C i kontynuuj pieczenie 30 minut. Ostatnie 5 minut możesz piec na dolnej grzałce, wtedy skórka na spodzie chleba ładnie się przypiecze.
5. Po upieczeniu wyjmij chleb z piekarnika. Sprawdź, czy spody i boki dobrze się upiekły (pukanie w nie palcem powinno wydawać głuchy odgłos). Odstaw chleb na kratkę do ostygnięcia.

Już w piekarniku chleb ładnie wyglądał

Podłużne nacięcie po upieczeniu

Poprzeczne nacięcia

En face

Kroimy chleb, spróbować zacząć czas

Parę kromek

Kromka

inspirował blog Leśny Zakątek. 

Listopadowe chleby na blogach:
Amartkolor
Apetyt na Smaka
Gotuj zdrowo! Guten Appetit!
Grahamka, weka i kajzerka…
Konwalie w kuchni
Kuchnia Gucia
Kuchennymi drzwiami
Leśny zakątek Dany
nie-ład mAlutki
Nie tylko na słodko
Ogrody Babilonu
Pieguskowa kuchnia
Smak mojego domu
Weekendy w domu i ogrodzie
W poszukiwaniu slowlife
Zacisze kuchenne 

Orkisz, Tang Zhong, podmłoda i czekolada

Dlaczego by nie pomieszać dwóch różnych technik, jeśli wzajemnie się nie wykluczają? Niech Tang Zong doda chlebowi puszystości, zaś podmłoda poprawi aromat i smak. A z tym smakiem to niech będzie coś czekoladowego, a to za sprawą odrobiny kakao i gorzkiej czekolady. Jeszcze odrobina cukru, i każdy Tadek-niejadek szturmem zdobyty.
Chleb jest przedni z samym masłem, albo posmarowany dżemem (moim ulubionym dyniowym). Ku mojemu zaskoczeniu bardzo smaczne są kanapki z łososiem i majonezem, albo z jakąś wędliną.
Jeśli nie chce Ci się robić podmłody - nie rób jej. Składniki podmłody dodaj po prostu do przygotowywanego ciasta, zwiększając jednak ilość drożdży do 20 g (jak to było w przepisie źródłowym). Czekolady użyj jak najbardziej gorzkiej, o jak największej ilości kakao, innaczej czekolada podczas pieczenia może się roztopić i wchłonąć się w ciasto.
P.S.Właśnie zorientowałem się, że robiąc chleb pomyliłem łyżkę z łyżeczką - dałem mniej kakao, niż powinienem był dać. I dlatego na zdjeciach chleb jest ciut blady :D

Wpis znalazł się na listach Na zakwasie i na drożdżach, YeastSpotting i Panissimo.

Tang Zhong:

• 125 g mleka pełnego
• 25 g mąki orkiszowej

Zgodnie z recepturą przygotuj Tang Zhong, przykryj go folią i odstaw do ostygnięcia.


Podmłoda:

• 115 g mleka pełnego
• 175 g mąki orkiszowej
• 15 g drożdży świeżych

Rozprowadź w mleku drożdże, następnie dodaj przesianą mąkę i dokładnie wymieszaj. Tak przygotowaną gęstą podmłodę odstaw pod przykryciem do fermentacji na 3 godziny. Optymalna temperatura fermentacji wynosi 26 - 27 °C.

Składniki (na 2 foremki a 18 cm):

• cała podmłoda
• 120 g Tang Zhong
• 175 g mąki orkiszowej chlebowej
• 10 g mleka w proszku
• 15 g kakao (ok. 1.5 łyżki)
• 70 g cukru
• ¼ łyżeczki soli
• 1 jajko
• 10 g mleka pełnego
• 30 g miękiego masła
• 100 g gorzkiej czekolady, o jak największej zawartości kakao

Przygotowanie chleba:

1. Do dużej miski przesiej mąkę. Dodaj suche składniki: mleko w proszku, cukier, kakao i wymieszaj. Sól rozpuść w mleku. Dodaj pozostałe składniki oprócz czekolady: podmłodę, Tang Zhong, mleko z solą, jajko i miękkie masło. Dokładnie wymieszaj składniki, aż do ich całkowitego połączenia się (można to zrobić mikserem). 
2. Wyłóż ciasto na oprószony mąką blat roboczy i wyrabiaj ciasto około 15 minut. Uformuj z ciasta kulę, włóż ją do natłuszczonej miski i odstaw pod przykryciem na ok. 1 godzinę, aż ciasto podwoi swoją objętość.
3. W tym czasie pokrój czekoladę na drobne kawałeczki, na razie je odstaw w małej miseczce.
4. Wyłóż ciasto na oprószony mąką blat roboczy. Rozciagnij i złóż, następnie daj odpocząc ciastu 5 minut. Podziej ciasto na dwie równe części (po około 400 g).
5. Każdą z części ciasta rozwałkuj, aby uzyskać prostokąt o szerokości równej długości foremki. Posyp równomiernie pokruszoną czekoladą na całej powierzchni prostokąta. Zroluj prostokąt wzdłuż dłuższego boku, następnie włóż do foremki złączeniem rolki do dołu.
6. Odstaw foremkę z ciastem na około 1 godzinę do ponownego wyrośnięcia dopóty, dopóki nie wyrośnie nie więcej niż 1 - 2 cm ponad górny rand foremki. Ciasto doskonale wyrasta w zamkniętym piekarniku, do którego uprzednio włożono miseczkę z wrzątkiem.
7. Nagrzej piekarnik do 180 °C. Kiedy piekarnik jest już rozgrzany, włóż chleb do środka i piecz około 25 - 30 minut. Na ostatnie 5 minut zmień w piekarniku funkcję pieczenia na dolną grzałkę. Skórka chleba będzie wtedy równomierniej przypieczona.
8. Po upieczeniu wyjmij chleb z foremki i pozostaw na kratce do wystygnięcia.

Ciasto rozwałkowane i posypane czekoladą. Pkt 5.

Rolujemy ciasto. Pkt 5.

Do ponownego wyrastania. Pkt 5.

Wyrośnięty chleb przed włożeniem do piekarnika.

Upieczony chleb tyuż po wyjęciu z piekarnika.

Upieczony chleb.

Upieczony chleb.

Widok z góry.

inspirował przepis Cuisine Paradise.

Chleb rżany z czarnuszką, i odrobiną orkiszu

Chleb rżany - jak to pięknie i dźwięcznie brzmi. Reż to wyraz nie tak dawno jeszcze używany, dzisiaj prawie całkowicie zapomniany. Ocalało tylko pokrewne rżysko. Rżysko to ściernisko, choć nie każde ściernisko to rżysko, jedynie to po ścięciu reżu. Reż oznacza bowiem...żyto.
Tak więc poniżej przepis na chleb rżany, zawierający ponad 70% mąki z reżu, niecałe 30% mąki orkiszowej, a smaku i aromatu dopełnia czarnuszka. Mąka orkiszowa dodała trochę lekkości, ujęła kwasowości. Sam chleb jest bardzo łatwy do wykonania. Można powiedzieć, że jest z serii „zamieszaj, zaczekaj, upiecz". Bardzo szybko i ładnie wyrasta. W ciągu niecałych czterech godzin urósł prawie dwukrotnie, i to bez udziału drożdży piekarskich - wyłącznie na dojrzałym zakwasie żytnim. Chociaż foremkę wypełniłem tylko w połowie, cztery godziny wystarczyły do tego, by ciasto nabrało ochoty do wyskoczenia z foremki. A to dlatego, że wyrastało w zamkniętym piekarniku z włączoną żarówką... 
P.S.Ten niebieski smoczek pochodzi z Meksyku i ma na imię Alebrije. 
Wpis znalazł się na listach Na zakwasie i na drożdżach, YeastSpotting i Panissimo.

Składniki:

• 325 g zakwasu żytniego razowego
• 200 g mąki żytniej chlebowej
• 150 g mąki orkiszowej chlebowej
• 200 g letniej wody
• 10 g nasion czarnuszki
• 1 łyżeczka soli
• 8 g słodu jęczmiennego (opcjonalnie)

Przygotowanie chleba:

1. 12 godzin przed robieniem chleba odśwież zakwas i odstaw go w temperaturze pokojowej.
2. W dużej misce wymieszaj przesiane mąki, sól i ew. zmielony słód. Wlej wodę, dodaj zakwas, wymieszaj kopyścią do połączenia się składników, następnie mikserem 4-5 minut na wolnych obrotach. W ostatniej minucie dodaj czarnuszkę. Miksuj wtedy tylko do równomiernego rozmieszczenia się czarnuszki w cieście.
3. Przełóż ciasto do foremki, uprzednio wyłożonej papierem do pieczenia. Oczywiście zamiast wykładać papierem, foremkę możesz natłuścić i wysypać np.otrębami. Wierzch ciasta wyrównaj moczoną w wodzie łyżką. Odstaw ciasto do wyrastania pod przykryciem w cieple na 4 godziny - np. do zamkniętego piekarnika z włączonym światłem.
4. Wstaw do piekarnika żaroodporny pojemnik z wodą, następnie nagrzej piekarnik do temperatury 230 °C. Kiedy piekarnik osiągnie nastawioną temperaturę, zmniejsz ją do 220 °C, wyjmij naczynie z wodą i wstaw foremkę z chlebem. Piecz 20 minut, następnie zmniejsz temperaturę do 200 °C i piecz kolejne 25 minut. Ostatnie 3-4 minuty dopiekaj na dolnej grzałce, aby spód chleba się dopiekł.
5. Upieczony chleb wyciągnij z foremki i odstaw na kratkę do ostygnięcia.

Początek wyrastania. Pkt 3.

Po 4 godzinach.

Upieczony, pokrojony.

Upieczony, pokrojony.

Upieczony, pokrojony.

Jaki piękny miękisz.

inspirował blog Smakowitychleb.pl

Pomidorowiec orkiszowy z czarnym sezamem

Arcyciekawa propozycja Kwietniowej Piekarni, a właściwie zaproponowana tam receptura z Leśnego Zakątka, od razu mnie zainteresowała. Zwłaszcza, że już wcześniej przymierzałem się do zrobienia chleba na soku pomidorowym. Bardzo przyjemnie się chleb robiło, a efekt końcowy - rewelacyjny. Miąż o bardzo przyjemnej, sprężystej strukturze, o pomarańczowym kolorze, oraz wyczuwalnym aromacie i smaku pomidorów. Smak i zapach pomidorów jest zdecydowany, ale nie natrętny. Sprawia, ze chleb bardzo dobrze komponuje się z serami i wędlinami. No i jeszcze te kropki z czarnego sezamu...
Użyłem trochę więcej zaczynu i mąki, niż było to w przepisie oryginalnym. Po prostu starłem duże jabłko, i użyłem cały zaczyn, nie odmierzając go wg receptury. Musiałem zatem dodać trochę mąki, aby ciasto miało odpowiednią zwartość. Dzięki temu wyszły trzy bochenki - jeden w keksówce, drugi podłużny, wyrastający od razu na blasze, zaś trzeci w małej, okrągłej tortownicy. Ten z tortownicy wyjątkowo szybko wyrósł, jakby chciał z tej tortownicy uciec. No i w końcu uciekł nie dając się sfotografować...
Wpis znalazł się na listach Na zakwasie i na drożdżach i YeastSpotting.

Zaczyn:

• 55 g zakwasu żytniego razowego o hydracji 100%
• 200 g mąki orkiszowej chlebowej
• 200 g wody
• 1 jabłko

Obierz jabłko i zetrzyj je na tarce. Wymieszaj w misce „nakarmiony" 12 godzin wcześniej zakwas, mąkę, wodę i starte jabłko. Odstaw pod przykryciem w ciepłe miejsce na 12 godzin.


Składniki (na 2 bochenki):

• 600 g zaczynu
• 400 g pomidorów krojonych z puszki
• 350 gmąki orkiszowej chlebowej
• 350 g mąki pszennej chlebowej
• 1 łyżka miodu
• 15 g soli
• 5 g drożdży
• 10 g słodu jęczmiennego (opcjonalnie)
• 30 g czarnego sezamu

Przygotowanie chleba:

1. Przesiej do miski obie mąki. Wymieszaj je z solą i zmielonym słodem. W oddzielnej misce zmiksuj pomidory, dodaj do nich rozkruszone drożdże, mód i wszystko wymieszaj.
2. Przelej zmiksowane pomidory do dużej miski. Mieszając drewnianą kopyścią, lub mikserem na wolnych obrotach, stopniowo dodawaj mąki. Mieszaj do połączenia się składników.
3. Wyłóż ciasto na blat roboczy i wyrabiaj je około 10 minut. Miej na podorędziu mąkę do podsypywania ciasta, gdyż będzie ono stosunkowo luźne. Po 10 minutach wyrabiania rozciągnij ciasto do postaci prostokąta, posyp z góry równomiernie czarnym sezamem. Następnie złóż ciasto niczym kopertę i lekko wyrabiaj dopóty, dopóki sezam nie roześci się równomiernie w cieście.
4. Przełóż ciasto do natłuszczonej miski, przykryj folią spożywczą, albo włóż do foliowej siatki, i odstaw do wyrastania na około 3 godziny. W trakcie wyrastania ciasto trzeba dwukrotnie rozciągnąć i złożyć - po pierwszej godzinie wyrastania, oraz po 2 godzinie. Z każdym złożeniem ciasto będzie nabierało sprężystości. W trakcie składania może się przydać odrobina maki do podsypania.
5. Wyłóż ciasto z powrotem na blat roboczy. Podziel ciasto na 2 lub 3 części (w zależności od tego, jak duże bochenki będziesz formować. Chleb możesz włożyć do keksówki lub włożyć do koszyka do wyrastania. Jeśli formujesz podłużne bochenki, moźesz je od razu umieścić na blasze przekładając zrolowanymi ściereczkami, aby przytrzymywały ciasto w trakcie wyrastania.
6. Uformowane bochenki odstaw ponownego wyrastania pod przykryciem na około 1-2 godziny, w zależnosci od temperatury i wilgotności. Chleb bardzo szybko wyrasta, jeśli jest zamknięty w piekarniku, do którego wstawisz pojemnik z nalanym wrzątkiem.
7. Nastaw piekarnik na temperaturę 250 °C. Aby piekarnik był dobrze naparowany, wstaw pojemnik żaroodporny z wodą, który wyjmij tuż przed włożeniem chleba. Wstaw ciasto do piekarnika, piecz około 15 minut. Zmniejsz temperaturę do 230 °C i piecz kolejny kwadrans, po czym znów zmniejsz temperaturę, tym razem do 210 °C i dopiekaj jeszcze kwadrans. Kontroluj wypiekanie, aby skórka zanadto się nie przypiekła, jeśli zajdzie potrzeba, nakryj chleb folią aluminiową. Możesz też tuż przed włożeniem do piekarnika chleb delikatnie oprószyć mąką, aby skórka nie przypiekała się za szybko.
8. Wyjmij chlebek z piekarnika i daj mu przestygnąć na kratce.

Pomidorowiec z foremki gotowy.

Pomidorowiec z foremki w przekroju.

Podłużny bochenek. Z pomidorami, a jakże!

Kromkowy stos.

Czarny sezam w pomidorowcu.

inspirował blog Leśny zakątek.
.

W marcu razem ze mną piekli:

Aciri	Bajkorada
Amber	Kuchennymi Drzwiami
AniaW	Moje pasje. Kuchnia i ogród
Alucha	Nie-ład mAlutki
Arnika	Arnikowa kuchnia
Bea	Bea w kuchni
Beata	Stare gary
Bożena	Smakowe kubki
Dorota	Moje małe czarowanie
Dorota	UgotujmyTo.pl
Ela	W poszukiwaniu Slow Life
Garita	Kulinarne przygody Gatity
Gucio	Kuchnia Gucia
Iga	Mój czas...a tak go umilam
Jola	Nasze życie od kuchni
Kamila	Ogrody Babilonu
Magda	Konwalie w kuchni
Magda	Z miłości do słodkości
Mimbla	Pierogi ruskie raz!
Mysia	Pieczarka mysia
Renata	Forks'n'Canvas
Tosia	Smakowitychleb.pl
Urszula	Proste Potrawy
Wisła	Zapach chleba
Żabka	Healthy Craving

Bułki orkiszowo-gryczane na maślance

Całe popołudnie korciło mnie, aby upiec sobie COŚ. Wieczorem nie wytrzymałem, szybki przegląd szafki z mąkami, książek z recepturami i tak oto wyszły bułki orkiszowo-gryczane na maślance. Jeszcze przed północą z kuchni wydobywał się zapach świeżo upieczonych bułek. Nie jest zdrowo jeść o północy, na dodatek ciepłe jeszcze bułki, no ale jak ich nie spróbować???
Bułki o delikatnej skórce, miąższu miękim, podobnym do tego, jaki mają bułki maślane, jednak troszeczkę bardziej zwartym. Zdecydowany smak, który dało połączenie orkiszu, gryki i maślanki, podkreślony charakterystycznym aromatem czarnuszki. Oczywiście jeśli dla kogoś smak czarnuszki jest zbyt intensywny, można bułki posypać makiem albo sezamem. Tak samo zamiast maślanki można użyć kefiru.
Wpis znalazł się na listach Na zakwasie i na drożdżach i YeastSpotting.


Składniki (na 12 bułek a 90 g):

• 420 g mąki orkiszowej
• 170 g mąki gryczanej
• 10 g świeżych drożdży
• 40 g letniego mleka
• 30 g miodu
• 18 g cukru
• 340 g maślanki
• 40 g oliwy
• 8 g soli
• 8 g słodu pszenicznego (opcjonalnie)
• odrobina wody z miodem do posmarowania
• odrobina czarnuszki do posypania

Przygotowanie bułek:

1. W małej miseczce rozetrzyj drożdże z cukrem. Dodaj letnie mleko, pół łyżeczki mąki orkiszowej, wymieszaj i odstaw na kilka minut w ciepłe miejsce, aby drożdże „ruszyły"
2. W tym czasie przesiej do dużej miski mąkę orkiszową i gryczaną. Dodaj słód i sól, dobrze wszystko wymieszaj.
3. Do mąk dodaj rozpuszczone drożdże i pozostałe składniki: miód, oliwę i maślankę. Mieszaj składniki około 15 minut. Ciasto będzie dosyć luźne, klejące, zatem możesz użyć miksera na wolnych obrotach, staraj jednak się nie dosypywać mąki. Wyłóż ciasto na oprószony mąką blat, krótko zagnieć, uformuj kulę i włóż do natłuszczonej miski. Odstaw ciasto pod przykryciem do wyrośnięcia, aż do podwojenia objętości, na około 1,5 godziny (w zależności od temperatury).
4. Wyłóż ciasto na oprószony mąką blat i ponownie wyrób, ale bardzo krótko. Podziel ciasto na 12 równych części, i daj im odpocząć 10 minut, przykrywając folią.
5. Uformuj 12 równych, okrągłych bułek. Uformowane bułki układaj na wyłożonej papierem do pieczenia blasze. Zachowaj między bułkami stosowne odstępy, gdyż bułki będą jeszcze wyrastały.
6. Odstaw bułki pod przykryciem do ponownego wyrastania ma około godzinę, aż do podwojenia objętości.
7. Rozgrzej piekarnik do temperatury 220 °C.W czasie jego rogrzewania posmaruj bułki wodą z modem i posyp delikatnie czarnuszką. Tuż przed włożeniem do piekarnika spryskaj je wodą. Po włożeniu bułek do piekarnika od razu zmniejsz temperaturę do 200 °C i piecz je 20-22 minuty. Jeśli pod koniec pieczenia bułki będą się zanadto przypiekały, możesz przykryć je folią aluminiową.
8. Po upieczeniu wyjmij bułki z piekarnika i odstaw je na kratkę do ostygnięcia.

Przed wjazdem do piekarnika. Posmarowane i posypane.

20 minut później.

Jeść, czy poczekać aż ostygną?

Bułka z bliska.

Bułka z bliska.

insirował przepis z książki Chleb. Domowy wypiek..